logo (4)

 

De “bierkerk” van Smits

 

 

st

 

De Annakerk in 1981, toen het gebouw tot rijksmonument werd verklaard.

 

 

Ze noemden haar de “Bierkerk” of anders wel ‘de kerk van pastoor Smits.’

 

 

Veel vaker dan ze haar bij haar officiële naam, de Sint-Annakerk, noemden. De gelovigen uit Breda-West wisten begin vorige eeuw precies waar de 166.000 harde guldens vandaan kwamen, waarmee de grond en de bouw van hun kerk en pastorie betaald waren: grotendeels uit het vermogen van de brouwersfamilie Smits van Waesberghe. Niet dat ze er wat op tegen hadden. De aanvankelijk zeer omvangrijke Annaparochie, gelegen op de buitenoever van de westelijke stadssingels, bestond voornamelijk uit arbeiders. Als die van hard werken dorst kregen, was er niks op tegen om die te lessen met ‘katholiek’ bier, dat wil zeggen: pils van De Drie Hoefijzers. Want iedereen wist dat het wel goed zat tussen de kerk en de brouwerij. De poepfijn katholieke Smitsen trokken nogal eens de buidel ten bate van hun zielenheil, ze hadden in 1901 zelf(s) de bouw van de H.-Josephkerk naast hun bedrijfspoort aan de Ceresstraat bekostigd. Dus toen bisschop Leijten het een jaar later tijd vond worden voor een nieuwe parochie verderop aan de singel - er waren veel nieuwe zieltjes in aantocht nu de voormalige vestingstad hier eindelijk buiten de singels aan woningbouw begon - wist de prelaat wel waar hij moest aankloppen. Hij passeerde de ‘rode’ priester Jan van den Brink (in 1907 Bredaas eerste socialistische gemeenteraadslid) en benoemde op 8 mei 1902 brouwerstelg dr. Anton Smits tot bouwpastoor. Nog geen drie jaar later had Leijten zijn nieuwe kerk. Op 27 april 1905 kon de monseigneur de door Jan Kalf ingerichte, neogotische schepping van Jos Cuijpers en Jan Stuyt inwijden. Als een metereologische afleidingsmanoeuvre hoosde het hemelwater de hele dag over het nieuwe godshuis, ten teken dat in Breda niet alle zegen uit de bierleiding vloeide. Een échte, tientallen meters hoge toren zoals de (in 1976 gesloopte) Josephkerk had, heeft het naar Jezus’ grootmoeder vernoemde bouwwerk nooit gekregen. Misschien stond de Annakerk daar net niet dicht genoeg voor bij de brouwerij. Maar bouwkundig was het pand van eersteklas-kwaliteit. Restauratieaannemer Caspar de Bondt bevestigde me dat gistermiddag nog, kort na de eigendomsoverdracht van de kerk aan het Monumenten-Fonds Brabant. Eens temeer opmerkelijk, daar de Annaparochie decennia lang als een van de armste van het gehele bisdom te boek stond en haar in ‘81 tot rijksmonument verklaarde (en derhalve tegen sloop beschermde) gebedshuis sinds midden jaren ’80 eigenlijk niet meer kon onderhouden. Nadat De Bondt van Hulten het per 1 januari ‘97 aan de eredienst ontrokken gebouw in ‘98 had gekocht, moest het nog tot 2003-‘05 op zijn - magnifieke - restauratie wachten. Breda heeft nu nog slechts drie neogotische kerkgebouwen over. De Laurentius is 'gezond,' de H.-Hartkerk zwaar onderkomen. Voor die laatste heeft de nieuwe ‘Anna-eigenaar’ trouwens een solide ogend restauratie- en beheerplan bij de gemeente ingediend. Daarmee zou de H.-Hartkerk na 22 jaar van trieste leegstand alsnog te redden zijn. De benodigde vier miljoen is deels (rijks)subsidiabel. ‘t Zou wel eens de laatste kans kunnen zijn.

 

 

Een bijdrage van Redactie: Breda-en-alles-daaromheen.

 

4 april 2008

 

Home

 

 

stats count

 

 

 

 

 

Webstats4U - Gratis web site statistieken Eigen homepage website teller
Gratis teller

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 



 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
BREDA-EN-ALLES-DAAROMHEEN