Bron: www.bndestem.nl

 

Een grens is de wens

om verder te gaan

 

 

BREDA - Zaterdagochtend acht uur.

Jannis Deeleman, ochtendmens, koopt nog gauw even een

croissantje op het centraal station van Tilburg

om vervolgens door te rijden naar de Belgische grens.

 

 

 

De Bredanaar is al bijna zeven jaar liefhebber van het bezoeken van grenspalen. Deze ochtend gaat Deeleman op zoek naar grenspalen 183 tot en met 190. “Ik vind het heerlijk om op pad te gaan, grenspalen te zoeken en te fotograferen.” Deeleman heeft jarenlang in de buurt van de grens gewoond, in Bergen op Zoom. Daar stond een aantal grenspalen. Jaren later zag hij in het programma Van gewest tot gewest een documentaire over Co Bieze, oud-belastingambtenaar die na zijn pensionering grenspalen ging zoeken en daar foto's van maakte. “Dat wil ik ook doen als ik met pensioen ben, dacht ik toen.” Maar in 2001 ging Deeleman al voor de bijl; hij besloot toen zijn eerste grenspaal, nummer 218, te zoeken. Nu, bijna zeven jaren later, heeft hij de grens met Duitsland en Luxemburg voor een groot deel in kaart gebracht. Grenspalen moeten niet allemaal langs de snelweg op een lijn liggen, vindt Deeleman. Daar ziet hij geen uitdaging in. Die palen zijn ook vaak te goed onderhouden.

 

“De mooiste grenspalen zijn de gietijzeren exemplaren aan de grens tussen België en Luxemburg. Die zijn vaak slecht onderhouden en moeilijk te vinden.” Als we bijna bij de eerste grenspaal zijn, nummer 190, begint Deeleman te stralen. “Ik zie hem al,” zegt hij. “Deze zit goed in de verf, zie je dat? Er zitten gaten in de paal,” vervolgt Deeleman, “dat zijn kogelgaten.” Hij maakt een aantal foto's, loopt langzaam om de paal heen en trapt er tegenaan. “Ik kijk even of hij stevig in de grond zit, dat doe ik altijd.” Voor grenspaal 189 moeten we een stuk lopen, door de modder naast een wei vol loeiende koeien. “Die komen op mensen af, maar ze zijn bang voor hen. Dus als je een stap naar voren zet, schieten ze achteruit,” vertelt Deeleman. Maar deze koeien zijn helaas niet bang en we lopen vlug door. Deeleman glimlacht weer. “Ik heb 'm al gezien.” Ik kijk om me heen en zie geen paal. We lopen nog zo'n 500 meter verder, als Deeleman naar links wijst. In de bosjes verscholen zie ik een gehavende witte paal. Hoewel paal 190 keurig geverfd is, vindt Deeleman deze wit-grijze paal mooier. Hij maakt van elke hoek een foto en wil zijn weg vervolgen. Ik vraag of dat alles is. “Ja, ik heb de paal nu gezien, aangeraakt en ik heb een paar foto's gemaakt, dus ga ik naar de volgende.” We lopen terug door de modder en Deeleman kijkt even op zijn plattegrond. “Paal 188 staat in de buurt, dat stukje lopen we.” Deze keer ziet Deeleman de paal niet zo gauw staan. Als we bij paal 188 zijn, zien we dat die begroeid is met onkruid. “Een typisch snoeigeval,” zegt Deeleman en hij pakt zijn snoeischaar uit de rugzak. Verwoed begint hij de grote takken te knippen. “Je ziet dat er al eerder is gesnoeid door andere liefhebbers, maar dat is allang geleden.”

 

 

image037

 

Grenspaal nummer 218 uit 1843 (Zie: het fietspad langs de Mark, bij Meersel Dreef)

(Foto: Kees Wittenbols – september 2006)

 

 

Deeleman vertelt dat je op vier dingen moet letten als je een grenspaal ziet: het nummer, het wapen van het ene land en dat van het andere land en het jaartal dat de paal is neergezet. Op naar paal 187. Die staat niet gunstig, op een eilandje, omringd door een sloot. Deeleman begint te lachen. “Dat wordt iets moeilijker, maar daar ligt juist de uitdaging.” Hij waagt een sprong en belandt jammerlijk met zijn ene voet in de sloot. Een teken dat ik me er niet aan moet wagen. “Geweldig,” roept Deeleman als we bij paal 186 aankomen. Deze staat langs de weg bij een douanepost. “Er zijn maar weinig palen die aan een doorgaande weg staan.” Bijna glunderend stapt hij uit. “Deze paal had ik natuurlijk allang gezien, daar maak ik zo een foto van.” Hij loopt naar een gesloten grenswisselkantoor. “Vroeger kon je hier je Vlaamse franken inwisselen voor Nederlandse guldens.” Deeleman is helemaal in zijn element en vraagt of ik het sfeertje hier proef. “Het is een typische grenssfeer; je ziet een oude douanepost en twee cafés, aan iedere kant van de weg een. Hij zucht. “Vergane glorie is dit. De douaneposten zijn niet meer nodig, we hebben tegenwoordig vrij verkeer van goederen.” We lopen richting een ‘rommelwinkeltje’ langs de kant van de weg. “Grenspaal 292 is ooit met een snijbrander weggesneden en bij zo'n winkeltje te koop gezet. Degene die de paal wilde kopen, is eerst naar de politie en gemeente gegaan om te vragen of hij dat kon doen zonder daar achteraf gezeur mee te krijgen. Nu heeft hij de paal in zijn tuin staan.” Deeleman zou er zelf ook wel eentje willen, maar dat zou zijn vrouw nooit goedkeuren.

 

“Het ene moment sta je bij een douanepost, het andere moment op de heide,” zegt Deeleman als we nummer 185 naderen. “Schitterend, we zijn geneigd ons te laten leiden door wegen en paden en niet door grenzen.” Hij loopt om de paal heen een bestudeert hem aandachtig. Ook hier sporen van kogelgaten. “Kijk ook eens naar de omgeving,” roept hij. We lopen door een steppeachtig stuk land, waar een enkele boom de omgeving minder eentonig maakt. “Voor de foto moet het paalnummer er altijd opstaan, anders heb je er niets aan,” zegt Deeleman, terwijl hij zijn camera instelt. Waar grenspaal 184 hoort te staan, zien we niets. Verward loopt Deeleman heen en weer. Dan weet hij het weer. “Wat stom dat ik daar niet aan heb gedacht. Deze paal is vier jaar geleden gestolen, uitgegraven in de nacht. Een paar weken later is hij ergens opgedoken en met veel poespas herplaatst. Maar een aantal weken later is de paal weer gestolen. Hij is nooit meer teruggevonden.” De laatste paal, nummer 183, staat op privéterrein. We lopen langs de langste oprijlaan die ik ooit heb gezien en komen aan bij een huisje. Ik ben degene die de paal als eerste ziet. “Goed van je, ik had hem nog niet gezien,” knikt Deeleman goedkeurend.

 

 

 

15 oktober 2008

 

Home

 

 

 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 



 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

stats count


 

BREDA-EN-ALLES-DAAROMHEEN